विष्णु अष्टोत्तर शतनामावली (भगवान विष्णु के 108 नाम) · 108 Names of Vishnu

भगवान विष्णु के एक सौ आठ नाम, हर नाम "ॐ … नमः" के साथ, जो उनके रूपों, अवतारों और चिह्नों का स्मरण कराते हैं।

  1. ॐ विष्णवे नमः ॥

    oṁ viṣṇave namaḥ ॥

    ॐ, विष्णु, सर्वव्यापक को नमस्कार है।

    Om, salutation to Vishnu, the all-pervading.

  2. ॐ लक्ष्मीपतये नमः ॥

    oṁ lakṣmīpataye namaḥ ॥

    ॐ, लक्ष्मीपति को नमस्कार है।

    Om, salutation to the lord of Lakshmi.

  3. ॐ कृष्णाय नमः ॥

    oṁ kṛṣṇāya namaḥ ॥

    ॐ, कृष्ण को नमस्कार है।

    Om, salutation to Krishna.

  4. ॐ वैकुण्ठाय नमः ॥

    oṁ vaikuṇṭhāya namaḥ ॥

    ॐ, वैकुंठ के स्वामी को नमस्कार है।

    Om, salutation to the lord of Vaikuntha.

  5. ॐ गरुडध्वजाय नमः ॥

    oṁ garuḍadhvajāya namaḥ ॥

    ॐ, जिनके ध्वज पर गरुड़ है को नमस्कार है।

    Om, salutation to whose banner bears Garuda.

  6. ॐ परब्रह्मणे नमः ॥

    oṁ parabrahmaṇe namaḥ ॥

    ॐ, परब्रह्म को नमस्कार है।

    Om, salutation to the supreme Brahman.

  7. ॐ जगन्नाथाय नमः ॥

    oṁ jagannāthāya namaḥ ॥

    ॐ, जगत के नाथ को नमस्कार है।

    Om, salutation to the lord of the world.

  8. ॐ वासुदेवाय नमः ॥

    oṁ vāsudevāya namaḥ ॥

    ॐ, वासुदेव, जो सबमें बसते हैं को नमस्कार है।

    Om, salutation to Vasudeva, who dwells in all.

  9. ॐ त्रिविक्रमाय नमः ॥

    oṁ trivikramāya namaḥ ॥

    ॐ, त्रिविक्रम, जिन्होंने तीन पगों में लोक नाप लिए को नमस्कार है।

    Om, salutation to Trivikrama, who measured the worlds in three strides.

  10. ॐ दैत्यान्तकाय नमः ॥

    oṁ daityāntakāya namaḥ ॥

    ॐ, दैत्यों का अंत करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to the destroyer of the daityas.

  11. ॐ मधुरिपवे नमः ॥

    oṁ madhuripave namaḥ ॥

    ॐ, मधु दैत्य के शत्रु को नमस्कार है।

    Om, salutation to the enemy of the demon Madhu.

  12. ॐ तार्क्ष्यवाहनाय नमः ॥

    oṁ tārkṣyavāhanāya namaḥ ॥

    ॐ, तार्क्ष्य-पुत्र गरुड़ पर सवार को नमस्कार है।

    Om, salutation to who rides Garuda, son of Tarkshya.

  13. ॐ सनातनाय नमः ॥

    oṁ sanātanāya namaḥ ॥

    ॐ, सनातन को नमस्कार है।

    Om, salutation to the eternal.

  14. ॐ नारायणाय नमः ॥

    oṁ nārāyaṇāya namaḥ ॥

    ॐ, नारायण को नमस्कार है।

    Om, salutation to Narayana.

  15. ॐ पद्मनाभाय नमः ॥

    oṁ padmanābhāya namaḥ ॥

    ॐ, जिनकी नाभि से कमल निकला को नमस्कार है।

    Om, salutation to from whose navel grows the lotus.

  16. ॐ हृषीकेशाय नमः ॥

    oṁ hṛṣīkeśāya namaḥ ॥

    ॐ, हृषीकेश, इंद्रियों के स्वामी को नमस्कार है।

    Om, salutation to Hrishikesha, lord of the senses.

  17. ॐ सुधाप्रदाय नमः ॥

    oṁ sudhāpradāya namaḥ ॥

    ॐ, अमृत देने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who gave the nectar of immortality.

  18. ॐ माधवाय नमः ॥

    oṁ mādhavāya namaḥ ॥

    ॐ, माधव, लक्ष्मी के पति को नमस्कार है।

    Om, salutation to Madhava, consort of Lakshmi.

  19. ॐ पुण्डरीकाक्षाय नमः ॥

    oṁ puṇḍarīkākṣāya namaḥ ॥

    ॐ, कमल-नयन को नमस्कार है।

    Om, salutation to the lotus-eyed.

  20. ॐ स्थितिकर्त्रे नमः ॥

    oṁ sthitikartre namaḥ ॥

    ॐ, सृष्टि का पालन करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who sustains creation.

  21. ॐ परात्पराय नमः ॥

    oṁ parātparāya namaḥ ॥

    ॐ, परात्पर को नमस्कार है।

    Om, salutation to higher than the highest.

  22. ॐ वनमालिने नमः ॥

    oṁ vanamāline namaḥ ॥

    ॐ, वनमाला धारण करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who wears the garland of forest flowers.

  23. ॐ यज्ञरूपाय नमः ॥

    oṁ yajñarūpāya namaḥ ॥

    ॐ, यज्ञ-स्वरूप को नमस्कार है।

    Om, salutation to whose form is sacrifice.

  24. ॐ चक्रपाणये नमः ॥

    oṁ cakrapāṇaye namaḥ ॥

    ॐ, हाथ में चक्र धारण करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who holds the discus.

  25. ॐ गदाधराय नमः ॥

    oṁ gadādharāya namaḥ ॥

    ॐ, गदा धारण करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who holds the mace.

  26. ॐ उपेन्द्राय नमः ॥

    oṁ upendrāya namaḥ ॥

    ॐ, उपेंद्र, इंद्र के छोटे भाई को नमस्कार है।

    Om, salutation to Upendra, younger brother of Indra.

  27. ॐ केशवाय नमः ॥

    oṁ keśavāya namaḥ ॥

    ॐ, केशव, सुंदर केशों वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to Keshava, of beautiful hair.

  28. ॐ हंसाय नमः ॥

    oṁ haṃsāya namaḥ ॥

    ॐ, हंस, शुद्ध आत्मा को नमस्कार है।

    Om, salutation to the swan, the pure self.

  29. ॐ समुद्रमथनाय नमः ॥

    oṁ samudramathanāya namaḥ ॥

    ॐ, समुद्र मंथन करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who churned the ocean.

  30. ॐ हरये नमः ॥

    oṁ haraye namaḥ ॥

    ॐ, हरि, दुःख हरने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to Hari, who takes away sorrow.

  31. ॐ गोविन्दाय नमः ॥

    oṁ govindāya namaḥ ॥

    ॐ, गोविंद, गायों के रक्षक को नमस्कार है।

    Om, salutation to Govinda, protector of cows.

  32. ॐ ब्रह्मजनकाय नमः ॥

    oṁ brahmajanakāya namaḥ ॥

    ॐ, ब्रह्मा के जनक को नमस्कार है।

    Om, salutation to the father of Brahma.

  33. ॐ कैटभासुरमर्दनाय नमः ॥

    oṁ kaiṭabhāsuramardanāya namaḥ ॥

    ॐ, कैटभ असुर का मर्दन करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who crushed the asura Kaitabha.

  34. ॐ श्रीधराय नमः ॥

    oṁ śrīdharāya namaḥ ॥

    ॐ, श्रीधर, लक्ष्मी को धारण करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to Shridhara, who bears Lakshmi.

  35. ॐ कामजनकाय नमः ॥

    oṁ kāmajanakāya namaḥ ॥

    ॐ, कामदेव के जनक को नमस्कार है।

    Om, salutation to the father of Kama.

  36. ॐ शेषशायिने नमः ॥

    oṁ śeṣaśāyine namaḥ ॥

    ॐ, शेषनाग पर शयन करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who rests on the serpent Shesha.

  37. ॐ चतुर्भुजाय नमः ॥

    oṁ caturbhujāya namaḥ ॥

    ॐ, चार भुजाओं वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to the four-armed.

  38. ॐ पाञ्चजन्यधराय नमः ॥

    oṁ pāñcajanyadharāya namaḥ ॥

    ॐ, पांचजन्य शंख धारण करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who bears the Panchajanya conch.

  39. ॐ श्रीमते नमः ॥

    oṁ śrīmate namaḥ ॥

    ॐ, श्रीमान को नमस्कार है।

    Om, salutation to the glorious.

  40. ॐ शार्ङ्गपाणये नमः ॥

    oṁ śārṅgapāṇaye namaḥ ॥

    ॐ, शार्ङ्ग धनुष धारण करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who holds the Sharnga bow.

  41. ॐ जनार्दनाय नमः ॥

    oṁ janārdanāya namaḥ ॥

    ॐ, जनार्दन, जिनसे लोग प्रार्थना करते हैं को नमस्कार है।

    Om, salutation to Janardana, whom people pray to.

  42. ॐ पीताम्बरधराय नमः ॥

    oṁ pītāmbaradharāya namaḥ ॥

    ॐ, पीतांबर धारण करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who wears yellow silk.

  43. ॐ देवाय नमः ॥

    oṁ devāya namaḥ ॥

    ॐ, देव को नमस्कार है।

    Om, salutation to the god.

  44. ॐ सूर्यचन्द्रविलोचनाय नमः ॥

    oṁ sūryacandravilocanāya namaḥ ॥

    ॐ, सूर्य और चंद्रमा जिनके नेत्र हैं को नमस्कार है।

    Om, salutation to whose eyes are the sun and moon.

  45. ॐ मत्स्यरूपाय नमः ॥

    oṁ matsyarūpāya namaḥ ॥

    ॐ, मत्स्य रूप धारण करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who took the form of a fish.

  46. ॐ कूर्मतनवे नमः ॥

    oṁ kūrmatanave namaḥ ॥

    ॐ, कूर्म शरीर धारण करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who took the body of a tortoise.

  47. ॐ क्रोडरूपाय नमः ॥

    oṁ kroḍarūpāya namaḥ ॥

    ॐ, वराह रूप धारण करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who took the form of a boar.

  48. ॐ नृकेसरिणे नमः ॥

    oṁ nṛkesariṇe namaḥ ॥

    ॐ, नृसिंह को नमस्कार है।

    Om, salutation to the man-lion.

  49. ॐ वामनाय नमः ॥

    oṁ vāmanāya namaḥ ॥

    ॐ, वामन को नमस्कार है।

    Om, salutation to the dwarf, Vamana.

  50. ॐ भार्गवाय नमः ॥

    oṁ bhārgavāya namaḥ ॥

    ॐ, भार्गव, परशुराम को नमस्कार है।

    Om, salutation to Parashurama, of Bhrigu's line.

  51. ॐ रामाय नमः ॥

    oṁ rāmāya namaḥ ॥

    ॐ, राम को नमस्कार है।

    Om, salutation to Rama.

  52. ॐ बलिने नमः ॥

    oṁ baline namaḥ ॥

    ॐ, बलवान, बलराम को नमस्कार है।

    Om, salutation to the mighty, Balarama.

  53. ॐ कल्किने नमः ॥

    oṁ kalkine namaḥ ॥

    ॐ, कल्कि को नमस्कार है।

    Om, salutation to Kalki.

  54. ॐ हयाननाय नमः ॥

    oṁ hayānanāya namaḥ ॥

    ॐ, अश्व-मुख वाले, हयग्रीव को नमस्कार है।

    Om, salutation to the horse-faced, Hayagriva.

  55. ॐ विश्वंभराय नमः ॥

    oṁ viśvaṃbharāya namaḥ ॥

    ॐ, विश्व का भरण करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who sustains the universe.

  56. ॐ शिशुमाराय नमः ॥

    oṁ śiśumārāya namaḥ ॥

    ॐ, शिशुमार, नक्षत्र-मंडल रूप को नमस्कार है।

    Om, salutation to Shishumara, the form of the starry sky.

  57. ॐ श्रीकराय नमः ॥

    oṁ śrīkarāya namaḥ ॥

    ॐ, श्री देने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who brings prosperity.

  58. ॐ कपिलाय नमः ॥

    oṁ kapilāya namaḥ ॥

    ॐ, कपिल मुनि को नमस्कार है।

    Om, salutation to the sage Kapila.

  59. ॐ ध्रुवाय नमः ॥

    oṁ dhruvāya namaḥ ॥

    ॐ, ध्रुव, अचल को नमस्कार है।

    Om, salutation to the steadfast, Dhruva.

  60. ॐ दत्तात्रेयाय नमः ॥

    oṁ dattātreyāya namaḥ ॥

    ॐ, दत्तात्रेय को नमस्कार है।

    Om, salutation to Dattatreya.

  61. ॐ अच्युताय नमः ॥

    oṁ acyutāya namaḥ ॥

    ॐ, अच्युत, जो कभी च्युत नहीं होते को नमस्कार है।

    Om, salutation to Achyuta, who never falls.

  62. ॐ अनन्ताय नमः ॥

    oṁ anantāya namaḥ ॥

    ॐ, अनंत को नमस्कार है।

    Om, salutation to the endless.

  63. ॐ मुकुन्दाय नमः ॥

    oṁ mukundāya namaḥ ॥

    ॐ, मुकुंद, मोक्ष देने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to Mukunda, giver of liberation.

  64. ॐ दधिवामनाय नमः ॥

    oṁ dadhivāmanāya namaḥ ॥

    ॐ, दधिवामन को नमस्कार है।

    Om, salutation to Dadhivamana.

  65. ॐ धन्वन्तरये नमः ॥

    oṁ dhanvantaraye namaḥ ॥

    ॐ, धन्वंतरि, देवताओं के वैद्य को नमस्कार है।

    Om, salutation to Dhanvantari, physician of the gods.

  66. ॐ श्रीनिवासाय नमः ॥

    oṁ śrīnivāsāya namaḥ ॥

    ॐ, श्रीनिवास को नमस्कार है।

    Om, salutation to the abode of Lakshmi.

  67. ॐ प्रद्युम्नाय नमः ॥

    oṁ pradyumnāya namaḥ ॥

    ॐ, प्रद्युम्न को नमस्कार है।

    Om, salutation to Pradyumna.

  68. ॐ पुरुषोत्तमाय नमः ॥

    oṁ puruṣottamāya namaḥ ॥

    ॐ, पुरुषोत्तम को नमस्कार है।

    Om, salutation to the supreme person.

  69. ॐ श्रीवत्सकौस्तुभधराय नमः ॥

    oṁ śrīvatsakaustubhadharāya namaḥ ॥

    ॐ, श्रीवत्स और कौस्तुभ मणि धारण करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who wears the Shrivatsa mark and the Kaustubha gem.

  70. ॐ मुरारातये नमः ॥

    oṁ murārātaye namaḥ ॥

    ॐ, मुर दैत्य के शत्रु को नमस्कार है।

    Om, salutation to the enemy of the demon Mura.

  71. ॐ अधोक्षजाय नमः ॥

    oṁ adhokṣajāya namaḥ ॥

    ॐ, अधोक्षज, इंद्रियों से परे को नमस्कार है।

    Om, salutation to Adhokshaja, beyond the senses.

  72. ॐ ऋषभाय नमः ॥

    oṁ ṛṣabhāya namaḥ ॥

    ॐ, ऋषभ को नमस्कार है।

    Om, salutation to Rishabha.

  73. ॐ मोहिनीरूपधारिणे नमः ॥

    oṁ mohinīrūpadhāriṇe namaḥ ॥

    ॐ, मोहिनी रूप धारण करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who took the form of Mohini.

  74. ॐ सङ्कर्षणाय नमः ॥

    oṁ saṅkarṣaṇāya namaḥ ॥

    ॐ, संकर्षण को नमस्कार है।

    Om, salutation to Sankarshana.

  75. ॐ पृथवे नमः ॥

    oṁ pṛthave namaḥ ॥

    ॐ, पृथु को नमस्कार है।

    Om, salutation to King Prithu.

  76. ॐ क्षीराब्धिशायिने नमः ॥

    oṁ kṣīrābdhiśāyine namaḥ ॥

    ॐ, क्षीरसागर में शयन करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who rests on the ocean of milk.

  77. ॐ भूतात्मने नमः ॥

    oṁ bhūtātmane namaḥ ॥

    ॐ, सब प्राणियों की आत्मा को नमस्कार है।

    Om, salutation to the self of all beings.

  78. ॐ अनिरुद्धाय नमः ॥

    oṁ aniruddhāya namaḥ ॥

    ॐ, अनिरुद्ध, जिन्हें कोई रोक न सके को नमस्कार है।

    Om, salutation to Aniruddha, the unobstructed.

  79. ॐ भक्तवत्सलाय नमः ॥

    oṁ bhaktavatsalāya namaḥ ॥

    ॐ, भक्तवत्सल को नमस्कार है।

    Om, salutation to loving to his devotees.

  80. ॐ नराय नमः ॥

    oṁ narāya namaḥ ॥

    ॐ, नर ऋषि को नमस्कार है।

    Om, salutation to Nara, the sage.

  81. ॐ गजेन्द्रवरदाय नमः ॥

    oṁ gajendravaradāya namaḥ ॥

    ॐ, गजेंद्र को वर देने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who gave a boon to Gajendra the elephant.

  82. ॐ त्रिधाम्ने नमः ॥

    oṁ tridhāmne namaḥ ॥

    ॐ, तीन धामों वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to whose abode is threefold.

  83. ॐ भूतभावनाय नमः ॥

    oṁ bhūtabhāvanāya namaḥ ॥

    ॐ, प्राणियों को उत्पन्न करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who brings beings into existence.

  84. ॐ श्वेतद्वीपसुवास्तव्याय नमः ॥

    oṁ śvetadvīpasuvāstavyāya namaḥ ॥

    ॐ, श्वेतद्वीप में निवास करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who dwells in Shvetadvipa.

  85. ॐ सनकादिमुनिध्येयाय नमः ॥

    oṁ sanakādimunidhyeyāya namaḥ ॥

    ॐ, सनक आदि मुनि जिनका ध्यान करते हैं को नमस्कार है।

    Om, salutation to on whom Sanaka and the sages meditate.

  86. ॐ भगवते नमः ॥

    oṁ bhagavate namaḥ ॥

    ॐ, भगवान को नमस्कार है।

    Om, salutation to the Lord.

  87. ॐ शङ्करप्रियाय नमः ॥

    oṁ śaṅkarapriyāya namaḥ ॥

    ॐ, शंकर के प्रिय को नमस्कार है।

    Om, salutation to dear to Shankara.

  88. ॐ नीलकान्ताय नमः ॥

    oṁ nīlakāntāya namaḥ ॥

    ॐ, नीली कांति वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to of dark blue beauty.

  89. ॐ धराकान्ताय नमः ॥

    oṁ dharākāntāya namaḥ ॥

    ॐ, पृथ्वी के प्रिय को नमस्कार है।

    Om, salutation to the beloved of the earth.

  90. ॐ वेदात्मने नमः ॥

    oṁ vedātmane namaḥ ॥

    ॐ, वेद-स्वरूप को नमस्कार है।

    Om, salutation to whose self is the Veda.

  91. ॐ बादरायणाय नमः ॥

    oṁ bādarāyaṇāya namaḥ ॥

    ॐ, बादरायण, व्यास को नमस्कार है।

    Om, salutation to Badarayana, Vyasa.

  92. ॐ भागीरथीजन्मभूमिपादपद्माय नमः ॥

    oṁ bhāgīrathījanmabhūmipādapadmāya namaḥ ॥

    ॐ, जिनके चरण-कमल गंगा की जन्मभूमि हैं को नमस्कार है।

    Om, salutation to from whose lotus feet the Ganga was born.

  93. ॐ सतां प्रभवे नमः ॥

    oṁ satāṃ prabhave namaḥ ॥

    ॐ, सज्जनों के स्वामी को नमस्कार है।

    Om, salutation to the lord of the good.

  94. ॐ स्वभुवे नमः ॥

    oṁ svabhuve namaḥ ॥

    ॐ, स्वयंभू को नमस्कार है।

    Om, salutation to the self-born.

  95. ॐ विभवे नमः ॥

    oṁ vibhave namaḥ ॥

    ॐ, सर्वव्यापक को नमस्कार है।

    Om, salutation to the all-pervading.

  96. ॐ घनश्यामाय नमः ॥

    oṁ ghanaśyāmāya namaḥ ॥

    ॐ, बादल जैसे श्याम को नमस्कार है।

    Om, salutation to dark as a rain cloud.

  97. ॐ जगत्कारणाय नमः ॥

    oṁ jagatkāraṇāya namaḥ ॥

    ॐ, जगत के कारण को नमस्कार है।

    Om, salutation to the cause of the world.

  98. ॐ अव्ययाय नमः ॥

    oṁ avyayāya namaḥ ॥

    ॐ, अव्यय को नमस्कार है।

    Om, salutation to the imperishable.

  99. ॐ बुद्धावताराय नमः ॥

    oṁ buddhāvatārāya namaḥ ॥

    ॐ, बुद्ध अवतार को नमस्कार है।

    Om, salutation to who came as the Buddha.

  100. ॐ शान्तात्मने नमः ॥

    oṁ śāntātmane namaḥ ॥

    ॐ, शांत आत्मा वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to whose self is peace.

  101. ॐ लीलामानुषविग्रहाय नमः ॥

    oṁ līlāmānuṣavigrahāya namaḥ ॥

    ॐ, लीला से मनुष्य रूप धारण करने वाले को नमस्कार है।

    Om, salutation to who took a human form in play.

  102. ॐ दामोदराय नमः ॥

    oṁ dāmodarāya namaḥ ॥

    ॐ, दामोदर, जिनकी कमर रस्सी से बाँधी गई को नमस्कार है।

    Om, salutation to Damodara, bound at the waist with a rope.

  103. ॐ विराड्रूपाय नमः ॥

    oṁ virāḍrūpāya namaḥ ॥

    ॐ, विराट रूप को नमस्कार है।

    Om, salutation to whose form is the cosmos.

  104. ॐ भूतभव्यभवत्प्रभवे नमः ॥

    oṁ bhūtabhavyabhavatprabhave namaḥ ॥

    ॐ, भूत, भविष्य और वर्तमान के स्वामी को नमस्कार है।

    Om, salutation to the lord of past, future and present.

  105. ॐ आदिदेवाय नमः ॥

    oṁ ādidevāya namaḥ ॥

    ॐ, आदिदेव को नमस्कार है।

    Om, salutation to the first god.

  106. ॐ देवदेवाय नमः ॥

    oṁ devadevāya namaḥ ॥

    ॐ, देवों के देव को नमस्कार है।

    Om, salutation to the god of gods.

  107. ॐ प्रह्लादपरिपालकाय नमः ॥

    oṁ prahlādaparipālakāya namaḥ ॥

    ॐ, प्रह्लाद के रक्षक को नमस्कार है।

    Om, salutation to the protector of Prahlada.

  108. ॐ श्रीमहाविष्णवे नमः ॥

    oṁ śrīmahāviṣṇave namaḥ ॥

    ॐ, श्री महाविष्णु को नमस्कार है।

    Om, salutation to the glorious great Vishnu.

इस पाठ के बारे में

इस नामावली में भगवान विष्णु के 108 नाम हैं, हर नाम "ॐ … को नमस्कार है" के रूप में। इसमें उन्हें नारायण, वासुदेव, केशव, माधव और गोविंद कहा गया है; उनके चिह्नों से, चक्र, गदा, पांचजन्य शंख, शार्ङ्ग धनुष, पीतांबर, वनमाला, श्रीवत्स और कौस्तुभ; क्षीरसागर में शेषनाग पर शयन करने वाले के रूप में; और उनके अवतारों से, मत्स्य, कूर्म, वराह, नृसिंह और वामन से लेकर परशुराम, राम, बलराम, बुद्ध और कल्कि तक, साथ में धन्वंतरि, दत्तात्रेय, कपिल, मोहिनी आदि। विष्णु के 108 नामों की कई अलग सूचियाँ प्रचलित हैं; इस पृष्ठ पर वह सूची है जो "विष्णवे नमः, लक्ष्मीपतये नमः" से आरंभ होती है, जैसी तीन स्वतंत्र संस्करणों में छपी है।

पाठ कैसे किया जाता है

नामों का पाठ एक-एक करके किया जाता है, प्रायः हर नाम पर फूल या तुलसी-दल चढ़ाते हुए, विशेषकर गुरुवार और एकादशी को। परंपराएँ भिन्न होती हैं।

कब पढ़ा जाता है

और पढ़ें: विष्णु

और नामावली

स्रोत और जाँच

तुलना किए गए संस्करण
  • 108 Names of Vishnu, drikpanchang.com (2026), collated 2026-10-13, sha256 224e943958c8
  • 108 Names of Vishnu, vedicfeed.com (2026), collated 2026-10-13, sha256 88e36f2aee29
  • 108 Names of Vishnu, stotranidhi.com (2026), collated 2026-10-13, sha256 05f392fedb09
पाठ की जाँच
3 स्वतंत्र स्रोतों से पंक्ति-दर-पंक्ति मिलान; हर पंक्ति कम से कम 2 स्रोतों से पुष्ट (सनातनवाणी संपादकीय प्रक्रिया)
अर्थ
सनातनवाणी संपादकीय प्रक्रिया
अंतिम जाँच

परिवर्तन सूची

  • : प्रकाशित। पाठ स्वतंत्र स्रोतों से पंक्ति-दर-पंक्ति मिलाया गया (संपादकीय नीति देखें)।

त्रुटि बताएं

इस पृष्ठ में कोई गलती मिली? बताएं क्या और कहाँ।